คู่มือนี้เล่าวิธีคิดค่าส่ง ขายของออนไลน์ สำหรับร้านงานอาร์ตและงานคราฟต์ ตั้งแต่นั่งคิดตัวเลขว่าค่าส่งจริงของเราเท่าไหร่ ไปจนถึงตั้งค่าในร้านบน Portjolio ให้ลูกค้าเห็นค่าส่งตั้งแต่หน้าสินค้า แบบที่ร้านเราไม่ต้องควักเงินเพิ่ม และลูกค้าก็ไม่ตกใจตอนจ่ายเงิน
ร้านเล็กส่วนใหญ่ตั้งค่าส่งกันแบบเดาๆ เห็นร้านอื่นตั้ง 50 บาทก็ตั้ง 50 บาทตาม พอขายไปสักพักถึงมารู้ว่ากล่องหนึ่งใบ บับเบิ้ลอีกม้วน ค่าวินไปส่งที่ไปรษณีย์ รวมแล้วเกิน 50 ไปไกล (บางเดือนกำไรหายไปกับค่าส่งเกือบหมด) ส่วนอีกฝั่งคือร้านที่กลัวขาดทุนเลยตั้งค่าส่งเผื่อไว้สูง แล้วก็เจอลูกค้ากดเพิ่มลงตะกร้า ไปเห็นค่าส่งตอนท้าย แล้วปิดหน้าไปเฉยๆ
เรื่องนี้ไม่มีตัวเลขที่ถูกสำหรับทุกร้าน เพราะงานแต่ละร้านขนาดไม่เท่ากัน ส่งจากคนละจังหวัด ใช้ขนส่งคนละเจ้า แต่วิธีคิดมีอยู่ไม่กี่แบบ และระบบร้านบน Portjolio ก็ออกแบบมาให้ตั้งตามวิธีคิดพวกนั้นได้ เราจะไล่ให้ดูทีละขั้น
คิดค่าส่งจริงของร้านเราก่อน อย่าเพิ่งดูร้านอื่น
ก่อนจะไปกรอกตัวเลขอะไรในระบบ ให้หยิบงานขายดีที่สุดในร้านมา 1 ชิ้น แพ็กให้เหมือนตอนส่งจริง แล้วจดต้นทุน 3 ก้อนนี้
- ค่าขนส่ง เอากล่องไปชั่งและวัดขนาด แล้วเช็กราคากับขนส่งที่เราใช้ประจำ (แต่ละเจ้าคิดตามน้ำหนักและขนาดต่างกัน และปรับราคากันได้เรื่อยๆ ควรเช็กจากหน้าเว็บหรือแอปของขนส่งเองทุกครั้ง)
- ค่าวัสดุแพ็ก กล่อง ซอง บับเบิ้ล เทป กระดาษแข็ง การ์ดขอบคุณ ซื้อมาเป็นแพ็กใหญ่ก็หารออกมาเป็นต่อออเดอร์
- ค่าเดินทางไปส่ง ถ้าต้องนั่งวินหรือขับรถไปจุดส่งของ ก็นับด้วย หลายคนลืมก้อนนี้มากที่สุด
บวกสามก้อนนี้แล้วจะได้ "ค่าส่งชิ้นแรก" ของจริง ต่อมาลองแพ็กงาน 2 ชิ้นลงกล่องเดียว ดูว่าค่าส่งเพิ่มขึ้นเท่าไหร่ ส่วนต่างตรงนี้คือ "ค่าส่งชิ้นถัดไป" งานแบนอย่างโปสการ์ดหรือสติกเกอร์ ใส่เพิ่มอีกแผ่นแทบไม่หนักขึ้นเลย ชิ้นถัดไปอาจเป็น 0 ได้ แต่งานเซรามิกหรืองานมีกรอบ เพิ่มหนึ่งชิ้นอาจต้องเปลี่ยนกล่องใหญ่ขึ้น ตัวเลขนี้ก็จะสูงตาม
ได้ 2 ตัวเลขนี้มาแล้ว ที่เหลือคือเลือกว่าจะเก็บจากลูกค้าแบบไหน
คิดค่าส่ง ขายของออนไลน์ มี 3 แบบที่ร้านเล็กใช้กัน
แบบที่ 1 เก็บตามจริง ตั้งค่าส่งชิ้นแรกกับชิ้นถัดไปตามตัวเลขที่คิดมาข้างบน ตรงไปตรงมาที่สุด ร้านไม่ขาดทุนแน่นอน เหมาะกับงานที่ขนาดและน้ำหนักต่างกันเยอะตามจำนวนชิ้น
แบบที่ 2 เหมาค่าส่งเดียวทั้งออเดอร์ ตั้งค่าส่งชิ้นแรกไว้ แล้วใส่ชิ้นถัดไปเป็น 0 ซื้อกี่ชิ้นก็จ่ายค่าส่งเท่าเดิม ลูกค้าชอบแบบนี้มากเพราะคิดเลขง่าย และมีเหตุผลให้หยิบชิ้นที่สองเพิ่ม เหมาะกับของชิ้นเล็กที่ใส่ซองเดียวกันได้หลายชิ้น
แบบที่ 3 รวมค่าส่งไว้ในราคาแล้วบอกว่าส่งฟรี ฟังดูน่าดึงดูดที่สุด แต่มีเรื่องที่ต้องรู้ก่อน บน Portjolio ค่าบริการ 15% หักจากราคาสินค้าเท่านั้น ค่าส่งไม่ถูกหัก ถ้าเราย้ายค่าส่ง 50 บาทไปบวกในราคาสินค้า เงิน 50 บาทนั้นจะโดนหัก 15% ไปด้วย (เท่ากับเสีย 7.50 บาทต่อชิ้นแบบไม่จำเป็น) ถ้าจะทำแบบนี้ก็ต้องบวกราคาเผื่อส่วนนี้ด้วย
ส่วนตัวเราว่าร้านส่วนใหญ่เริ่มจากแบบที่ 1 หรือ 2 แล้วค่อยเพิ่ม "ส่งฟรีเมื่อซื้อครบ" เข้าไปจะคุ้มกว่า ซึ่งเดี๋ยวจะเล่าในหัวข้อถัดไป ใครยังไม่ได้คิดราคาสินค้าให้เรียบร้อย อ่าน ตั้งราคางานศิลปะ คิดยังไงให้ไม่ขาดทุน ประกอบได้
ตั้งค่าส่งของร้านในหน้าแต่งร้าน
บน Portjolio ค่าส่งตั้งครั้งเดียวที่หน้า แต่งร้าน หัวข้อ การจัดส่ง ช่องที่เกี่ยวกับเงินมี 3 ช่อง
- ค่าส่งเริ่มต้น คือค่าส่งชิ้นแรกในออเดอร์
- ชิ้นถัดไปชิ้นละ ใส่ 0 ถ้าอยากเหมาค่าส่งเดียวทั้งออเดอร์ (แบบที่ 2)
- ส่งฟรีเมื่อซื้อครบ ไม่ใส่ก็ได้
สูตรที่ระบบใช้คือ ค่าส่งเริ่มต้น + (ชิ้นถัดไปชิ้นละ × จำนวนชิ้นที่เกินมา) เช่นร้าน Portcha Cafe ตั้งไว้ 50 บาท ชิ้นถัดไป 10 บาท ลูกค้าซื้อพวงกุญแจ 3 ชิ้น ค่าส่งจะเป็น 50 + 10 + 10 = 70 บาท
ข้อที่ต้องระวังที่สุดคือ ถ้าไม่กรอกเลย ระบบจะถือว่าส่งฟรี ตอนลูกค้าจ่ายเงินจะไม่มีค่าส่งสักบาท ร้านที่เพิ่งเปิดแล้วรีบลงสินค้าก่อนมักลืมข้อนี้ แนะนำให้ตั้งค่าส่งก่อนลงสินค้าชิ้นแรกเลย (เช็กลิสต์ทั้งหมดก่อนเปิดร้านอยู่ใน เช็กลิสต์ 30 นาทีก่อนวันแรก)
อีก 2 ช่องคือ ส่งจากจังหวัด กับ ใช้เวลาแพ็ค ไม่ได้เกี่ยวกับเงินตรงๆ แต่กรอกไว้ดีมาก เพราะจะไปขึ้นใต้ราคาให้ลูกค้าเห็นว่าของมาจากไหนและต้องรอกี่วัน
ของชิ้นใหญ่หรือหนัก ตั้งค่าส่งแยกเป็นรายชิ้นได้
ปัญหาของการตั้งค่าส่งระดับร้านอย่างเดียวคือ ร้านที่ขายทั้งสติกเกอร์และงานเซรามิก จะโดนบังคับให้คิดค่าส่งถ้วยเท่ากับสติกเกอร์ ซึ่งยังไงก็ขาดทุน ในหน้าลงสินค้าเลยมีช่องให้ติ๊ก ค่าส่งชิ้นนี้ต่างจากค่าปกติของร้าน แล้วใส่ ค่าส่งชิ้นแรก กับ ชิ้นถัดไปชิ้นละ ของชิ้นนั้นได้เอง (ช่องชิ้นถัดไปเว้นว่างไว้ก็ได้ ระบบจะใช้อัตราของร้าน)
ตัวอย่างจริงคือ Shoreline Yunomi Cup ของร้าน workspace.ss ถ้วยเซรามิกปั้นมือราคา 320 บาท ร้านตั้งค่าส่งชิ้นนี้ไว้ 100 บาท ส่วนพวงกุญแจแก้วจิ๋วในร้านเดียวกันตั้งแค่ 50 บาท ลูกค้าเห็นตัวเลขของแต่ละชิ้นตั้งแต่หน้าสินค้า
แล้วถ้าลูกค้าซื้อของหลายแบบปนกันในออเดอร์เดียวล่ะ? ระบบใช้วิธี "กล่องใหญ่สุดเป็นตัวตั้ง" คือคิดค่าส่งชิ้นแรกของชิ้นที่แพงสุดครั้งเดียว แล้วชิ้นที่เหลือคิดอัตราชิ้นถัดไปของใครของมัน
ตัวอย่างร้าน Portcha Cafe ตั้งแผ่นรองแก้วแมวไว้ 50 บาท ชิ้นถัดไป 0 บาท ถ้าลูกค้าซื้อแผ่นรองแก้วคู่กับพวงกุญแจ (อัตราปกติของร้าน 50 บาท ชิ้นถัดไป 10 บาท) ค่าส่งรวมจะออกมา 50 บาท ไม่ใช่ 100 บาท เพราะของทั้งคู่ใส่กล่องเดียวกันได้ ระบบไม่ได้คิดค่ากล่องซ้ำ
ข้อนี้เราชอบ เพราะคนซื้อไม่โดนค่าส่งซ้อนจนรู้สึกว่าโดนเอาเปรียบ และร้านก็ไม่ต้องคิดเลขเองทุกออเดอร์
ส่งฟรีเมื่อซื้อครบ ตั้งเท่าไหร่ดี
ช่องส่งฟรีเมื่อซื้อครบ ใช้ยอดค่าสินค้าของร้านนั้นในตะกร้าเป็นตัววัด ถึงยอดเมื่อไหร่ค่าส่งเป็น 0 ทันที รวมถึงชิ้นที่ตั้งค่าส่งแยกไว้ด้วย
วิธีคิดที่เราใช้คือ ดูก่อนว่าลูกค้าส่วนใหญ่ซื้อกันออเดอร์ละประมาณเท่าไหร่ แล้วตั้งยอดส่งฟรีให้สูงกว่านั้นราวหนึ่งชิ้น เช่นของในร้านราคาประมาณ 300 บาท คนส่วนใหญ่ซื้อชิ้นเดียว ลองตั้งส่งฟรีที่ 600 บาท ลูกค้าที่ลังเลอยู่จะมีเหตุผลให้หยิบชิ้นที่สอง ร้านได้ยอดเพิ่ม และค่าส่งที่เราออกให้ก็ถูกหารด้วยของ 2 ชิ้นแทน 1
อย่าตั้งยอดต่ำจนออเดอร์ชิ้นเดียวก็ถึง เพราะเท่ากับร้านออกค่าส่งให้ทุกออเดอร์ และอย่าตั้งสูงจนไม่มีใครถึงจริง ตัวอย่างร้าน Portjolio ขายเสื้อผ้าราคา 390 ถึง 890 บาท ตั้งส่งฟรีไว้ที่ 2,000 บาท ค่าส่งปกติ 50 บาท ชิ้นถัดไป 10 บาท ทั้งหมดขึ้นอยู่ใต้ราคาสินค้าทุกชิ้น
ข้อจำกัดที่ควรรู้คือตอนนี้ยังไม่มีปุ่มให้ร้านตั้ง "ส่งฟรีเฉพาะชิ้นนี้" เองในหน้าลงสินค้า ถ้าอยากส่งฟรีทั้งร้าน ให้ใส่ค่าส่งเริ่มต้นเป็น 0 แล้วบวกค่าส่งไว้ในราคาแทน (อย่าลืมเรื่อง 15% ข้างบน)
ลูกค้าเห็นค่าส่งตรงไหนบ้าง
เหตุผลที่ลูกค้าถอยตอนจ่ายเงิน ส่วนใหญ่ไม่ใช่เพราะค่าส่งแพง แต่เพราะเพิ่งมาเห็นตอนท้ายแล้วรู้สึกว่าโดนซ่อนไว้ บน Portjolio ค่าส่งจะขึ้น 3 จุด
- หน้าสินค้า บรรทัดใต้ราคาเขียนว่า ค่าส่งเท่าไหร่เมื่อสั่ง 1 ชิ้น ชิ้นต่อไปบวกเท่าไหร่ สั่งครบเท่าไหร่ส่งฟรี ส่งจากที่ไหน แพ็คในกี่วัน (ถ้าร้านไม่ได้ตั้งค่าจัดส่งไว้เลย บรรทัดนี้จะไม่ขึ้น)
- ตะกร้า แยกเป็นกล่องของแต่ละร้าน มีบรรทัด ค่าส่งร้านนี้ (ประมาณ) และค่าส่งรวมของทั้งตะกร้า ซื้อจาก 2 ร้านก็จ่ายค่าส่ง 2 ร้าน เพราะของมาจากคนละที่
- หน้าชำระเงิน ระบบคำนวณค่าส่งจริงอีกรอบจากตัวเลขล่าสุดของร้าน ตัวเลขในตะกร้าเลยเขียนว่าประมาณ (ถ้าร้านแก้ค่าส่งระหว่างที่ลูกค้าเปิดตะกร้าค้างไว้ ยอดจริงจะเป็นตัวเลขใหม่)
พอได้ออเดอร์แล้ว ในหน้าออเดอร์ร้านจะเห็นค่าส่งที่ลูกค้าจ่ายแยกจากค่าสินค้า ส่วนวิธีแพ็กและกรอกเลขพัสดุ เราเล่าไว้แล้วใน วิธีส่งของ ขายออนไลน์ แพ็กงานอาร์ตยังไงให้ถึงมือครบ และถ้าอยากกดดูหน้าตั้งค่าจัดส่งก่อนเปิดร้านจริง ในหน้า ช่วยเหลือ มี demo ให้กดเล่นได้
คำถามที่เจอบ่อย
ค่าส่งที่ลูกค้าจ่าย โดนหักค่าบริการไหม
ไม่โดน ค่าบริการ 15% คิดจากราคาสินค้าอย่างเดียว ค่าส่งที่ลูกค้าจ่ายเข้าร้านเต็มจำนวน เอาไปจ่ายขนส่งได้ทั้งหมด เงื่อนไขเต็มดูได้ที่หน้า ข้อตกลง
ถ้าลืมตั้งค่าส่ง แล้วมีออเดอร์เข้ามาแล้วทำยังไง
ออเดอร์นั้นจะคิดค่าส่งเป็น 0 ตามที่ระบบเห็นตอนลูกค้าจ่ายเงิน ร้านต้องออกค่าส่งเอง เพราะลูกค้าจ่ายตามตัวเลขที่เห็นจริง ให้ตั้งค่าส่งทันทีเพื่อให้ออเดอร์ต่อไปถูกต้อง
ส่งต่างประเทศได้ไหม
ตอนนี้ฟอร์มที่อยู่ตอนสั่งซื้อเป็นที่อยู่ในประเทศไทย ค่าส่งที่ตั้งในร้านจึงเป็นอัตราในประเทศอย่างเดียว ยังไม่มีช่องแยกค่าส่งต่างประเทศ
ตั้งค่าส่งต่างกันตามจังหวัดปลายทางได้ไหม
ยังไม่ได้ ค่าส่งเป็นอัตราเดียวทั้งประเทศ ถ้าขนส่งที่ใช้คิดราคาต่างกันมากตามพื้นที่ ให้ตั้งตัวเลขที่ครอบคลุมปลายทางที่แพงที่สุดที่เจอบ่อย แล้วใช้ส่งฟรีเมื่อซื้อครบช่วยให้ลูกค้ารู้สึกคุ้มแทน
ค่าส่งเป็นตัวเลขเล็กๆ ที่ตัดสินได้ว่าออเดอร์นั้นได้กำไรหรือเปล่า ลองนั่งคิดค่าส่งจริงของร้านสักครั้ง แล้วตั้งให้ลูกค้าเห็นตั้งแต่หน้าสินค้า ใครยังไม่มีร้าน เปิดร้านฟรี ได้เลย ไม่มีค่าแรกเข้า ขายได้แล้วค่อยหักค่าบริการ



