Debra Broz เป็นศิลปินที่เอาตุ๊กตาเซรามิกมือสองมาตัดต่อเป็นสัตว์หน้าตาประหลาด ในชุด Superorganisms แมวหลายตัวเบียดรวมกันจนเป็นก้อนเดียว ส่วนกระต่ายสีขาวต่อกันจนแทบหาตัวแรกไม่เจอ เราชอบที่เธอยังเก็บหน้าตาน่ารักของของเดิมไว้ครบ มันเลยดูผิดปกติแบบที่ยังอยากก้มไปดูใกล้ๆ
เพื่อนๆ น่าจะเคยเห็นแมวกระเบื้องหรือหมาตัวเล็กๆ แบบนี้อยู่ในตู้โชว์บ้านญาติ ของที่วางไว้นานจนเราเลิกมองแล้ว Broz เก็บตุ๊กตาจากร้านของมือสองมาแยกและประกอบใหม่ เธอเรียกวิธีนี้ว่าคอลลาจเซรามิก ฟังชื่อแล้วนึกถึงการตัดแปะกระดาษได้เลย เพียงแต่ของที่ต้องต่อกันคราวนี้มีหัว ขา และลำตัวจริงๆ
Superorganism (Cat) เป็นงานปี 2025 ขนาด 16 × 20 × 16 นิ้ว หรือประมาณ 41 × 51 × 41 เซนติเมตร มันใหญ่กว่าตุ๊กตาตั้งโต๊ะตัวเดียวพอสมควร หัวแมวที่โผล่ซ้อนกันยังอ่านออกว่าเป็นแมว แต่จะลองไล่ว่าขาคู่ไหนเป็นของหัวไหนก็เริ่มยากแล้ว ความรกตรงนี้แหละที่เราว่าสนุก
ซ่อมเก่งจนสัตว์ประหลาดดูเหมือนออกจากโรงงานมาแบบนี้
Broz เรียนจบในปี 2003 ก่อนย้ายไปออสตินและฝึกงานด้านบูรณะเซรามิก ปัจจุบันเธออยู่ซีแอตเทิลและยังทำธุรกิจซ่อมเซรามิกควบคู่กับงานศิลปะอยู่ พื้นหลังนี้อธิบายได้ว่าทำไมรอยต่อในงานถึงดูเนียน เธอใช้ความรู้เรื่องการซ่อมของแตกมาประกอบสัตว์ที่ไม่มีอยู่จริง
ในหน้าอธิบายงานดัดแปลงตุ๊กตา ศิลปินระบุวัสดุที่ใช้เพิ่มเติมไว้ทั้งวัสดุปั้น สีอะคริลิก และสารเคลือบปิดผิว การต่อจึงมีงานเก็บผิวตามมาอีกหลายอย่าง เรามองหมาใน Superorganism (Dog) แล้วชอบตรงที่สีและความเงายังดูเป็นของแต่งบ้าน ไม่มีรอยแตกใหญ่ๆ มาคอยบอกว่าชิ้นนี้เคยถูกแยกออกจากกัน
ถ้าปั้นสัตว์ประหลาดขึ้นมาใหม่ทั้งตัว เราคงรับความแปลกนั้นได้ตั้งแต่แรก แต่ของ Broz มีส่วนที่จำได้อยู่เยอะ ทั้งหน้าตาและผิวเคลือบแบบตุ๊กตาเก่า เราจึงเผลอใช้ความคุ้นเคยเดิมไปมองมัน ก่อนจะติดตรงจำนวนหัวและขาที่เกินมา (แค่นับก็เริ่มงงแล้ว)
ความน่ารักที่เพิ่มจำนวนจนเริ่มแปลก
กระต่ายสีขาวใน Superorganism (White Rabbit) ใช้ทั้งตุ๊กตาเซรามิกมือสอง กรอบที่หาได้ และวัสดุผสม ขนาด 26 × 19 × 9 นิ้ว สีขาวช่วยให้เห็นหู หัว และลำตัวที่ซ้อนกันชัดขึ้น เราว่าชิ้นนี้ดูอึดอัดกว่ากลุ่มแมวอยู่หน่อย เหมือนแต่ละตัวเบียดกันแน่นเกินไป ทั้งที่หน้าตาของมันยังเรียบร้อยเหมือนเดิม
การเพิ่มจำนวนเป็นวิธีง่ายๆ ที่เปลี่ยนอารมณ์ของภาพได้แรง กระต่ายหนึ่งตัววางบนชั้นก็ดูน่าเอ็นดู แต่เมื่อรวมกันจนไม่มีช่องให้แยกเป็นตัว ความน่ารักเริ่มปนความประหลาด งานแบบนี้อธิบายให้เพื่อนฟังได้ในประโยคเดียว และยังมีส่วนให้ดูต่อหลังจากรู้มุกแล้วด้วย
งานปี 2026 อย่าง Biblical Angels ขยับจากแมว หมา และกระต่าย ไปหานกที่มีปีกซ้อนกันหลายชั้น ชื่อชุดอ้างถึงเทวดา แต่รูปทรงที่เห็นชวนให้นับปีกมากกว่าจะมองหาตัวละครหน้าตาแบบคน เราชอบที่เธอเลือกใช้ของซึ่งเดิมดูอ่อนโยน แล้วประกอบให้กลายเป็นสิ่งมีชีวิตที่อธิบายรูปร่างยากขึ้น
สำหรับเรา งานนี้พูดถึงของแต่งบ้านได้ตรงดี ของที่ผลิตมาให้ดูน่ารักและวางโชว์ได้ง่าย พอถูกจัดใหม่กลับดูชวนระแวงขึ้นมา โดยยังใช้ชิ้นส่วนเดิมเป็นหลัก ความประหลาดจึงอยู่ที่การเลือกและประกอบ ใครทำคาแรกเตอร์อยู่ ลองดูวิธีที่ Broz เก็บหน้าตาสัตว์ไว้แล้วเปลี่ยนจำนวนอวัยวะ มุกไม่ซับซ้อน แต่ผลต่างชัดมาก
ถ้าชอบงานที่เอาของคุ้นตามาเปลี่ยนรูป ลองอ่านเรื่อง Martin Roller ที่ร้อยเชือกรองเท้าลงบนกล้วย ต่อได้ ทั้งสองคนเริ่มจากของที่เราจำได้ทันที ส่วน Broz มีโจทย์เพิ่มตรงต้องประกอบให้ผิวของตุ๊กตาหลายตัวดูต่อเนื่องกันด้วย
เราชอบชุดนี้ตรงที่ไม่ต้องรู้ประวัติศิลปะก็เห็นว่ามันแปลกตรงไหน และยิ่งมองก็ยิ่งอยากตรวจรอยต่อ เพื่อนๆ ที่อยากดูวิธีทำ หน้า Togetherness บนเว็บศิลปินมีลิงก์วิดีโอของ Seattle Channel ซึ่งตามดูการสร้าง Superorganism (Dog) ไว้ด้วย
ดูผลงานและช่องทางติดต่อได้ที่ เว็บไซต์ของ Debra Broz และดูหน้ารวมชุดงานได้ที่ Togetherness
อ้างอิง: Colossal, 22 กรกฎาคม 2026 และข้อมูลวัสดุ ประวัติ และผลงานจากเว็บไซต์ศิลปิน
Photo credit: Debra Broz · ภาพจากเว็บไซต์ศิลปิน
เพื่อนตัวเล็กจากร้านใน Portjolio
พวงกุญแจ Tiny Friends งานทำมือ เป็นของชิ้นเล็กสำหรับเพื่อนๆ ที่ชอบเก็บคาแรกเตอร์น่ารักไว้ใกล้ตัว
แรงบันดาลใจจากศิลปะและดีไซน์เพิ่มเติมได้ที่ Portjolio ที่ซึ่งเรื่องราวสร้างสรรค์ยังคงต่อเนื่องไม่สิ้นสุด
